نقشه سایت (Sitemap) چیست؟ آموزش ساخت و ثبت سایت مَپ در سرچ کنسول
نقشه سایت یا Sitemap فایلی است که فهرستی از URLهای مهم یک وب‌سایت را در اختیار موتورهای جستجو قرار می‌دهد. این فایل به گوگل کمک می‌کند صفحات قابل‌اهمیت سایت را راحت‌تر پیدا و بررسی کند؛ به‌خصوص زمانی که سایت تعداد زیادی صفحه دارد، ساختار پیچیده‌ای دارد یا برخی صفحات جدید هستند.
داشتن Sitemap به این معنی نیست که گوگل تمام URLهای موجود در آن را حتماً ایندکس می‌کند. Sitemap بیشتر یک سیگنال و راهنما برای کشف URLهاست و تصمیم نهایی درباره خزش، ایندکس و نمایش صفحات در نتایج جستجو توسط سیستم‌های گوگل گرفته می‌شود.
آیا داشتن سایت مپ برای سئو ضروری است؟
داشتن سایت مپ برای همه سایت‌ها یک الزام مطلق نیست؛ اما در بسیاری از سایت‌ها می‌تواند فرایند کشف URLها توسط موتورهای جستجو را ساده‌تر کند.
گوگل اعلام کرده است که سایت مپ به‌خصوص می‌تواند برای سایت‌های بزرگ، سایت‌های تازه راه‌اندازی‌شده و سایت‌هایی که صفحات زیادی دارند مفید باشد. با این حال، Sitemap جایگزین معماری مناسب سایت و لینک‌سازی داخلی نیست.
به بیان ساده، Sitemap به گوگل می‌گوید چه URLهایی را در نظر دارید که گوگل آن‌ها را بشناسد؛ اما لینک‌های داخلی و ساختار سایت نیز نقش مهمی در کشف و درک صفحات دارند.
سایت مَپ چه کمکی به گوگل می‌کند؟
یکی از کاربردهای اصلی سایت مپ این است که فهرستی از URLهای موردنظر شما را در اختیار وتور جستجو قرار می‌دهد. گوگل می‌تواند از این اطلاعات برای کشف URLها استفاده کند و وضعیت پردازش سایت مپ را نیز می‌توان از طریق سرچ کنسول گوگل بررسی کرد.
با این حال، نباید تصور کرد که ثبت Sitemap باعث می‌شود تمام صفحات سایت فوراً ایندکس شوند. ارسال سایت مپ تنها یک راهنمایی برای گوگل است و تضمینی برای خزش یا ایندکس URLها محسوب نمی‌شود.
رایج‌ترین نوع سایت مپ
رایج‌ترین نوع سایت مپ، فایل XML است که می‌تواند اطلاعاتی درباره URLهای سایت در اختیار موتورهای جستجو قرار دهد. برای مثال، سایت مپ می‌تواند شامل آدرس صفحات اصلی، مقالات، دسته‌بندی‌ها یا سایر URLهای قابل ایندکس سایت باشد.
انواع Sitemap
Sitemap فقط به فایل XML محدود نمی‌شود. گوگل از چند قالب برای معرفی URLها پشتیبانی می‌کند.
Sitemap XML
XML رایج‌ترین و انعطاف‌پذیرترین قالبِ سایت مپ است و برای بسیاری از وب‌سایت‌ها انتخاب مناسبی محسوب می‌شود. این قالب امکان ارائه اطلاعات مربوط به URLها و در صورت نیاز داده‌های مرتبط با انواع خاصی از محتوا را فراهم می‌کند.
Sitemap متنی
در Sitemap متنی، URLها به‌صورت جداگانه و هر URL در یک خط قرار می‌گیرد. این روش ساده است و برای سایت‌هایی که فقط می‌خواهند فهرستی از URLهای صفحات متنی و قابل ایندکس را ارائه کنند قابل استفاده است.
RSS و Atom
گوگل امکان استفاده از RSS و Atom را نیز به‌عنوان Sitemap می‌پذیرد. این روش می‌تواند برای سایت‌هایی که CMS آن‌ها به‌صورت خودکار Feed ایجاد می‌کند کاربردی باشد؛ البته Feed معمولاً URLهای جدید یا اخیر را پوشش می‌دهد.
سایت مپ در وردپرس کجاست؟
اگر سایت شما با وردپرس ساخته شده است، ممکن است Sitemap به‌صورت خودکار توسط خود وردپرس یا افزونه‌های سئو مثل یوست سئو ایجاد شده باشد. بنابراین قبل از ساخت دستی سایت مپ، ابتدا بررسی کنید که سایت شما از قبل نقشه سایت دارد یا خیر.
چگونه نقشه سایت را پیدا کنیم؟
اگر از وردپرس استفاده می‌کنید، ابتدا می‌توانید مسیرهای رایج Sitemap را بررسی کنید. همچنین اگر از یک افزونه سئو استفاده می‌کنید، بخش تنظیمات همان افزونه معمولاً محل مناسبی برای مشاهده آدرس Sitemap است.
پس از پیدا کردن Sitemap، آن را در مرورگر باز کنید. اگر فایل یا صفحه Sitemap بدون خطای دسترسی نمایش داده شود، می‌توانید URL آن را برای ثبت در Google Search Console استفاده کنید.
برای مثال آدرس سایت مپ سئو استاد: https://seo-ostad.ir/sitemap_index.xml
چگونه نقشه سایت یا سایت مپ بسازیم؟
روش ساخت نقشه سایت به نوع سایت و سیستم مدیریت محتوا بستگی دارد. در سایت‌های وردپرسی معمولاً بهتر است تولید نقشه سایت را به سیستم مدیریت محتوا یا افزونه‌ای که مسئول مدیریت سئوی سایت است بسپارید.
اگر سایت شما CMS ندارد یا نیاز به کنترل کامل Sitemap دارید، می‌توان آن را به‌صورت دستی یا با ابزارهای تولید Sitemap ایجاد کرد. گوگل نیز توصیه می‌کند برای سایت‌های بزرگ‌تر، تولید Sitemap به‌صورت خودکار انجام شود تا نگهداری آن ساده‌تر باشد.
محدودیت تعداد URL در Sitemap
هر فایل Sitemap حداکثر می‌تواند ۵۰ هزار URL داشته باشد و حجم فایل نیز قبل از فشرده‌سازی نباید بیشتر از ۵۰ مگابایت باشد. اگر تعداد URLها یا حجم فایل از این محدودیت عبور کند، باید Sitemap را به چند فایل تقسیم کنید.
برای مدیریت چند Sitemap می‌توان از Sitemap Index استفاده کرد. فایل Index به‌جای فهرست مستقیم صفحات، آدرس Sitemapهای مختلف را در خود قرار می‌دهد.
Sitemap Index چیست؟
Sitemap Index فایلی است که چند Sitemap را در یک ساختار واحد معرفی می‌کند. این روش برای سایت‌های بزرگ یا سایت‌هایی که Sitemapهای جداگانه برای انواع مختلف محتوا دارند کاربردی است.
برای مثال، یک سایت بزرگ ممکن است Sitemap جداگانه‌ای برای مقالات، صفحات، محصولات و دسته‌بندی‌ها داشته باشد و همه آن‌ها را در یک Sitemap Index قرار دهد.
در چنین شرایطی می‌توان همان فایل Index را در Search Console ثبت کرد تا مدیریت Sitemapها ساده‌تر شود.
چه URLهایی را در سایت مپ قرار دهیم؟
هر URL موجود در Sitemap باید دلیل مشخصی برای حضور در آن داشته باشد. به‌طور کلی بهتر است URLهایی را قرار دهید که می‌خواهید موتورهای جستجو آن‌ها را در نتایج جستجو در نظر بگیرند.
بهتر است URLهای Sitemap:
- قابل دسترسی برای موتورهای جستجو باشند.
- نسخه اصلی و Canonical صفحه باشند.
- برای کاربران ارزش و کاربرد داشته باشند.
- با وضعیت HTTP مناسب در دسترس باشند.
- به صفحه خطا یا URL نامعتبر منتهی نشوند.
گوگل توصیه می‌کند در سایت مپ URLهایی قرار گیرند که ترجیح می‌دهید در نتایج جستجو نمایش داده شوند.
چه URLهایی را در سایت مپ قرار ندهیم؟
قرار دادن تمام URLهای سایت در Sitemap الزاماً کار درستی نیست. اگر صفحه‌ای قرار نیست در نتایج جستجو نمایش داده شود یا نسخه اصلی یک محتوا نیست، بهتر است ابتدا وضعیت آن بررسی شود.
برای مثال، URLهای تکراری، نسخه‌های غیر اصلی یک صفحه و URLهایی که صرفاً برای عملکرد داخلی سایت ایجاد شده‌اند، نباید بدون بررسی وارد سایت مپ شوند.
تفاوت Sitemap با Robots.txt
Sitemap و Robots.txt دو ابزار متفاوت هستند و وظایف یکسانی ندارند.
Sitemap فهرستی از URLهایی است که می‌خواهید موتورهای جستجو از آن‌ها مطلع شوند؛ در حالی که فایل Robots.txt برای ارائه دستورالعمل‌هایی درباره دسترسی خزنده‌ها به بخش‌های مختلف سایت استفاده می‌شود.
بنابراین Sitemap را نباید جایگزین Robots.txt و Robots.txt را نیز نباید جایگزین Sitemap دانست. این دو می‌توانند در کنار یکدیگر استفاده شوند.
چگونه Sitemap را در گوگل ثبت کنیم؟
پس از ایجاد و آماده شدن Sitemap، می‌توانید آن را از طریق Google Search Console به گوگل معرفی کنید.
مرحله اول: ورود به Search Console
ابتدا وارد حساب Google Search Console شوید و Property مربوط به سایت خود را انتخاب کنید. برای ثبت Sitemap باید دسترسی لازم به Property سایت داشته باشید.
مرحله دوم: ورود به بخش Sitemaps
از منوی Search Console وارد بخش Sitemaps شوید. در این بخش می‌توانید Sitemapهای ارسال‌شده و وضعیت پردازش آن‌ها را مشاهده کنید.
مرحله سوم: وارد کردن آدرس Sitemap
آدرس Sitemap را در قسمت مربوط به ارسال Sitemap وارد کنید. اگر Sitemap در ریشه سایت قرار داشته باشد، معمولاً آدرس آن ساختاری مشابه https://example.com/sitemap.xml خواهد داشت.
مرحله چهارم: ارسال Sitemap
پس از وارد کردن آدرس، Sitemap را ارسال کنید. پس از پردازش، Search Console اطلاعاتی درباره وضعیت Sitemap و در صورت وجود، خطاهای پردازش آن نمایش می‌دهد. گوگل اعلام کرده است که ارسال Sitemap از طریق Search Console امکان مشاهده زمان دسترسی Googlebot و خطاهای احتمالی پردازش را فراهم می‌کند.
آیا ثبت سایت مپ باعث ایندکس سریع صفحات می‌شود؟
خیر. ثبت سایت مپ تضمین نمی‌کند که صفحات سایت سریع‌تر یا حتماً ایندکس شوند. سایت مپ یک راهنمایی برای موتور جستجو است و به گوگل کمک می‌کند URLهای موردنظر شما را کشف کند؛ اما ایندکس شدن هر صفحه به عوامل دیگری نیز بستگی دارد.
بنابراین اگر صفحه‌ای در سایت مپ قرار دارد اما ایندکس نشده است، نباید صرفاً با ارسال مجدد سایت مپ انتظار حل مشکل را داشته باشید. باید وضعیت صفحه، کیفیت محتوا، دسترسی خزنده، Canonical و سایر عوامل فنی بررسی شوند.
چرا Sitemap در سرچ کنسول خطا می‌دهد؟
خطاهای Sitemap می‌توانند دلایل مختلفی داشته باشند. بعضی از خطاها به ساختار فایل مربوط هستند و برخی دیگر به URLهای قرارگرفته در Sitemap.
از مهم‌ترین مواردی که باید بررسی کنید می‌توان به این موارد اشاره کرد:
- آیا URL Sitemap صحیح است؟
- آیا فایل Sitemap قابل دسترسی است؟
- آیا URLهای موجود در آن کامل و معتبر هستند؟
- آیا Sitemap شامل URLهای اشتباه یا نامعتبر است؟
- آیا فایل از محدودیت تعداد URL یا حجم عبور کرده است؟
- آیا ساختار XML صحیح است؟
برای بررسی دقیق‌تر، گزارش Sitemaps در Search Console یکی از مهم‌ترین بخش‌هایی است که باید بررسی شود.
آیا سایت مپ باید مرتب به‌روزرسانی شود؟
اگر سایت مپ به‌صورت خودکار توسط CMS یا افزونه سئو تولید می‌شود، معمولاً نیازی نیست هر بار آن را به‌صورت دستی تغییر دهید. سیستم می‌تواند با ایجاد یا تغییر URLها سایت مپ را به‌روزرسانی کند.
آیا سایت مپ روی رتبه سایت تأثیر مستقیم دارد؟
سایت مپ یک عامل مستقیم برای افزایش رتبه به شمار نمی‌رود. نقش اصلی آن کمک به موتورهای جستجو برای کشف URLهای سایت است.
به همین دلیل، نباید انتظار داشت صرفاً با ساخت و ثبت Sitemap، رتبه صفحات افزایش پیدا کند. کیفیت محتوا، ارتباط موضوعی، تجربه کاربری، لینک‌های داخلی، سئوی تکنیکال و عوامل متعدد دیگری در عملکرد جستجوی ارگانیک نقش دارند.
آیا همه صفحات سایت باید در نقشه سایت باشند؟
خیر. هدف نقشه سایت این نیست که بدون بررسی تمام URLهای سایت را در خود جای دهد. بهتر است URLهایی در آن قرار بگیرند که نسخه اصلی صفحات هستند و می‌خواهید در نتایج جستجو مورد توجه قرار بگیرند.
اگر سایت URLهای متعدد، صفحات تکراری یا پارامترهای مختلف دارد، قبل از قرار دادن آن‌ها در نقشه سایت باید ساختار URL و وضعیت Canonical آن‌ها بررسی شود.
چک لیست بهینه‌سازی سایت مپ گوکل
- آیا نقشه سایت در دسترس و قابل باز شدن است؟
- آیا URLهای موجود در آن کامل هستند؟
- آیا URLهای اصلی در سایت مپ قرار گرفته‌اند؟
- آیا URLهای نامعتبر یا تکراری حذف شده‌اند؟
- آیا نقشه سایت از محدودیت ۵۰ هزار URL و ۵۰ مگابایت عبور نکرده است؟
- آیا نقشه سایت در سرچ کنسول گوگل ثبت شده است؟
- آیا وضعیت پردازش نقشه سایت در سرچ کنسول بررسی می‌شود؟
- آیا Sitemap همراه با معماری مناسب سایت و لینک‌های داخلی استفاده شده است؟
جمع‌بندی سایت مپ سایت
نقشه سایت یا سایت مپ یکی از ابزارهای مفید برای معرفی URLهای مهم وب‌سایت به موتورهای جستجو است. یک نقشه سایت استاندارد باید URLهای اصلی و قابل ایندکس سایت را در اختیار گوگل قرار دهد و از URLهای نامعتبر، تکراری یا غیرضروری دور باشد.
در سایت‌های وردپرسی معمولاً می‌توان سایت مپ را به‌صورت خودکار ایجاد کرد و سپس آدرس آن را در گوگل سرچ کنسول ثبت کرد. با این حال، باید به خاطر داشت که سایت مپ تضمین‌کننده ایندکس یا افزایش رتبه نیست؛ بلکه یکی از اجزای فنی سئو برای کمک به کشف URLهاست.
اگر نقشه سایت به‌درستی ساخته شود، URLهای مناسب را شامل شود و در کنار معماری منطقی سایت، لینک‌سازی داخلی و محتوای باکیفیت قرار گیرد، می‌تواند به موتورهای جستجو کمک کند ساختار و صفحات مهم سایت را بهتر پیدا کنند.
